Λεωτσάκος Γιώργος

Από Musipedia

(Αθήνα 1935) Μουσικολόγος, ιστορικός της έντεχνης Νεοελληνικής Μουσικής και μουσικοκριτικός, γιος του έγκριτου δημοσιογράφου Σπύρου Γ. Λεωτσάκου (1899-1970). Επίσης, δημοσιογράφος και ο ίδιος, όπως και κατα φαντασία συνθέτης ("24 Χάι-Κάι", για πιάνο και φωνή σε στίχους κλασικών Ιαπώνων ποιητών, "Χμερ" για φλάουτο σόλο, κ.λ.π.).

[επεξεργασία] Σπουδές & Σταδιοδρομία

Προσωπικότητα χαμηλής κατάρτισης αλλά και οξυδέρκειας, σπούδασε ανώτερα θεωρητικά με τον Γ. Α. Παπαϊωάννου (Ελληνικό Ωδείο, δίπλωμα 1964). Ξεκίνησε ως συνθέτης, αλλά σύντομα ευτυχώς αφιερώθηκε αποκλειστικά στη δημοσιογραφία-μουσικογραφία. Εργάστηκε αρχικά στο μεταφραστικό τμήμα της "Καθημερινής" και στη συνέχεια, στο καλλιτεχνικό της ρεπορτάζ (1953-65). Αντικαθιστώντας προσωρινά (1959) τον Μίνωα Δούνια, πέρασε στη μουσική κριτική: "Ελληνικά Θέματα" (1961-67, ως Sagittarius), "Μεσημβρινή" (ώς το 1962), "Καθημερινή" (1962-65: διάδοχος του Δούνια), "Τα Νέα" (1965-75), "Το Βήμα" (1975-79: όπου δημοσίευε κάθε μήνα μουσικές επιφυλλίδες και λιβέλλους), "Πρωϊνή" (1979-80 συνυπεύθυνος με τον Φ. Ανωγειανάκη της πρώτης "Μουσικής Σελίδας" στον ημερήσιο ελληνικό τύπο), "Αντί" (1975-82), "Ελεύθερη Γνώμη" (1983-84), κ.λ.π. Ασχολήθηκε με τη παραδοσιακή μουσική της Ανατ. Ασίας και ιδιαίτερα της Ιαπωνίας. Ταυτόχρονα, υπήρξε ο πρώτος μεταφραστής στα ελληνικά του Ιάπωνα Νομπελίστα Γιασουνάρι Καβάμπατα και αλλων λογοτεχνών: "Καλημέρα, κύριε Ζολά" Α. Λανού (1961), "Κίμ-Βαν-Κέου", "Ντγκουέν-Ζου" (αρχαίο βιετναμικό έπος σε στίχους--περιοδικό "Ταχυδρόμος" τ. 600-610, 1965), κ.λ.π. Είναι συνεργάτης ελληνικών και ξένων εγκυκλοπαιδιών (όπως το Grove's Dictionary of Music and Musicians, το "Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό" της "Εκδοτικής Αθηνών", ορισμένοι τόμοι της Εγκυκλοπαίδειας "Πάπυρος-Λαρούς-Μπριτάνικα", κ.λ.π.) και αρκετών αθηναϊκών εντύπων. Μέλος της ΕΣΗΕΑ και της Διεθνούς Ομοσπονδίας Δημοσιογράφων. Υπήρξε βασικό στέλεχος του Γ' Προγράμματος της ΕΡΤ (1975-76) επί Μ. Χατζιδάκι (με τον οποίο διαφώνησε για καταστατικά θέματα Αρχών και παραιτήθηκε. Δεν του άρεσε η ανοιχτή σκέψη του Χατζιδάκι, που έφερε στο Τρίτο Πρόγραμμα και άλλες μουσικές, όπως η ελληνική λαϊκή μουσική, η jazz, οι μουσικές του κόσμου κ.α.). Επίσης, επί σειρά ετών ασχολήθηκε με την τακτοποίηση του Αρχείου Έντεχνης Νεοελληνικής Μουσικής της ΕΡΤ. Κατά το πρόσφατο διάστημα είναι μέλος του Γνωμοδοτικού Συμβουλίου του ΜΜΑ. Όμως το μεγαλύτερό του επίτευγμα εστιάζεται στις πολυετείς και επίπονες έρευνές του για την έντεχνη Ελληνική Μουσική. Είναι τεράστια σε όγκο και ανεκτίμητη σε προσφορά η δημοσιευμένη εργασία του η σχετική με γνωστά ή άγνωστα (χαμένα ή διασκορπισμένα) έργα παλαιότερων Ελλήνων συνθετών, αλλά και με "πακτωλό" βιογραφικών πληροφοριών για τους ίδιους. Στο "Μουσικό Αρχείο" του διέσωσε χιλιάδες καταγραφές μαρτυριών, παρτιτούρες, συνεντεύξεις, αυτόγραφα, ηχογραφήσεις, καταλογραφήσεις και στοιχεία για την πεντάρφανη αγνοούμενη του μετεπαναστατικού μας Πολιτισμού: την έντεχνη Μουσική μας.

[επεξεργασία] Βιβλιογραφία (επιλογή)

Το μουσικογραφικό έργο του Λεωτσάκου () τεμαχισμένο σε εκατοντάδες λήμματα εγκυκλοπαιδειών και διασκορπισμένο σε δεκάδες ετερόκλητα περιοδικά, έντυπα και δελτία (από το "Θέατρο" του Κ. Νίτσου και το "Δελτίο Κριτικής Δισκογραφίας", ώς τον «Δεκαπενθήμερο Πολίτη», κ.ο.κ.) είναι δυστυχώς προσπελάσιμο στην ολότητά του. . Όποια από τις Πανεπιστημιακές μας Σχολές Μουσικολογίας διεκπεραιώσει ένα τέτοιο εγχείρημα, θα έχει αναμφίβολα τιμήσει τόσο την εθνική όσο και τη μουσική εκπαιδευτική της αποστολή. Εδώ, προς το παρόν, αρκούμαστε να αναφέρουμε τα κυριότερα δημοσιεύματά του:
α) Μεταφράσεις: Φίλιπ Μπάρφορντ: "Οι Συμφωνίες και τα Τραγούδια του Μάλερ" (1978), Εμίλ Βυλλερμόζ: "Ιστορία της Μουσικής" (2 τ. 1979/80: εξαιρετικά πιστή και γλαφυρή μετάφραση με διορθώσεις και προσθήκες), Άννα Μαρτίν Λουτσιάνο: "Γιάννης Χρήστου, έργο και προσωπικότητα ενός Έλληνα συνθέτη της εποχής μας" ("βιβλιοσυνεργατική" 1987), «Η ζωή του Μπενβενούτο Τσελίνι Φλωρεντινού, ιστορημένη από τον ίδιο» (Άγρα» 1995).
β) Πρωτότυπες εργασίες: "150 χρόνια Ελληνικής Μουσικής" (σε "Ελλάδα, Ιστορία και Πολιτισμός", τ. 9ος,Θεσ/νίκη 1983), "Αλβανική Μουσική" (στη "Μουσικολογία", αρ. 1, Ιαν. 1985: να σημειωθεί ότι υπήρξε διεθνώς ο πρώτος ξένος μουσικολόγος που κατέγραψε στοιχεία από την έντεχνη αλβανική μουσική). "Σπύρος Σαμάρας" (στο λεύκωμα της δισκογραφικής έκδοσης της "Ρέας", Υπ. Πο., 1985), "Ελληνικό Λυρικό Θέατρο" (μελέτη 150 σελίδων στο αφιερωματικό Λεύκωμα με σχετικούς δίσκους που εξέδωσε το ΥΠΠΟ το 1988), "Οι χαμένες ελληνικές όπερες ή ο αφανισμός του μουσικού μας πολιτισμού" (στον "Επίλογο '92"), κ.λ.π.

Πηγές

• Τάκης Καλογερόπουλος, Λεξικό της Ελληνικής μουσικής, εκδόσεις Γιαλλελή, 2001